other صدمات کبدی در مجروحان جنگ تحمیلی بین رشته ای ( مدیریت آموزشی، تحقیقات آموزشی، آموزش پزشکی ) Interdisciplinary (Educational Management, Educational research, Statistics, Medical education پژوهشی Original <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:16px;"><span style="font-family:b nazanin;">۹۰ مجروح که به علت صدمات کبدی در دو مرکز پزشکی امام حسین و طالقانی بین سالهای ۶۱-۶۹ بستری شده بودند، مورد ارزیابی قرار گرفتند عمل جراحی ۷۷ نفر (۸۵/۶ درصد) آنان در بیمارستانهای خط مقدم و ۹ نفر (۱۰ درصد) در مراکز شهری پشت خط مقدم جبهه انجام شد که به ترتیب ۹ و ۲۲ درصد آنان در مراحل بعدی به شهادت رسیدند، شایان ذکر است مجروحانی که صدمه کبدی غیر قابل کنترل داشتند و به هنگام عمل با بلافاصله پس از عمل جراحی در جبهه شهید شدند در این مطالعه آورده نشده اند، میزان (درصد) اعضای صدمه دیده همراه با آسیب کبدی به ترتیب زیر بود: روده بزرگ ۴۳ درصد، روده باریک ۲۵ درصد، معده ۲۴ درصد، دیافراگم ۱۸ درصد، کلیه ۱۷ درصد، کیسه صفرا ۱۵ درصد، دوازدهه ۷ درصد و لوزالمعده ۴/۴ درصد اما به طور نسبی همزمانی صدمه کبد با معده (۳۶ درصد) در شهیدان شایعترین عضو صدمه دیده بود و سپس همراهی صدمات دیافراگم، روده بزرگ، روده کوچک، کلپه و کیسه صفرا به ترتیب ۲۵، ۱۸، ۱۳ و ۷ درصد گزارش شده است. بین تعداد اعضای صدمه دیده با با عوارض و شهادت رابطه مستقیمی به دست آمد. به گونه ای که در صدمه منفرد کبد هیچ مورد به شهادت منجر نشد و در همراهی صدمه کبد با یک عضو ۲ درصد، دو عضو ۱۷ درصد، سه عضو ۲۵ درصد، و بیش از سه عضو ۳۳/۳ درصد منجر به شهادت شد. ۵ مورد آبسه کبدی، ۱۱ مورد آیه شکمی و ۹ مورد آبسه توام کبد و شکم وجود داشت. آبسه شکمی به تنهایی در شهیدان دیده نشد و ۷۸/۵ درصد آبسه های کبد سرانجام شهادت به دنبال داشت.</span><br> <span style="font-family:b nazanin;">در مجموع، ۱۱ مجروح به شهادت رسیدند که غالبا&quot; به علت عفونت پیشرفته و عوارض </span><span dir="LTR">ARDS</span><span style="font-family:b nazanin;"> و نارسایی تمامی اعضای بدن بود. و تنها یک مورد استرس اولسر و یک مورد آمبولی ریه از علل دیگر شهادت بودند.</span></span></div> This article has no abstract.<br> 12 21 http://pejouhesh.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3655-95&slc_lang=other&sid=1 حبیب ا... پیروی 100319475328460020695 100319475328460020695 Yes استادیار جراحی عمومی و عروقی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی،تهران،ایران. جعفر مفید 100319475328460020696 100319475328460020696 No استادیار جراحی عمومی. محمدحسین سرمست شوشتری 100319475328460020697 100319475328460020697 No استادیار جراحی عمومی.