fa تعیین و مقایسه ظرفیت آنتی‌اکسیدانی عصاره‌های آبی و متانولی میوه خرما Phoenix dactylifera L. واریته دیری آبادان بین رشته ای ( مدیریت آموزشی، تحقیقات آموزشی، آموزش پزشکی ) Interdisciplinary (Educational Management, Educational research, Statistics, Medical education پژوهشی Original چکیده سابقه و هدف: خرما (Phoenix dactylifera L.) مهم‌ترین منبع غذایی انسان‌های ساکن در مناطق بیابانی و نیمه‌بیابانی می‌باشد. میوه‌ها حاوی درصد بالایی کربوهیدرات، چربی، نمک و مواد معدنی، پروتئین، ویتامین و همچنین مقادیر قابل توجهی فیبرهای غذایی و ترکیبات پلی فنلی می‌باشند. با توجه به اهمیت آنتی‌اکسیدانی آنها و مطالعات محدود در مورد ظرفیت آنتی‌اکسیدانی خرمای ایران، دراین مطالعه اثرات آنتی اکسیدانی عصاره‌های متانولی و آبی خرما (واریته دیری) مورد بررسی قرار گرفت. روش بررسی: تحقیق به روش تجربی انجام گرفت. میوه های خرما (واریته دیری) از شهر آبادان واقع در استان خوزستان جمع‌آوری و عصاره متانولی و آبی به روش ماسراسیون تهیه گردید. تست‌های DPPH، TEAC و FRAP برای ارزیابی اثرات ضد رادیکال عصاره‌ها استفاده شد. میزان ترکیبات پلی‌فنلی عصاره‌ها به روش فولن سیوکالتو تعیین گردید و ظرفیت آنتی اکسیدانی عصاره‌های آبی و متانولی میوه خرما در سه تکرار گزارش شد. یافته‌ها: در تست DPPH، IC50 عصاره متانولی و آبی به ترتیب 65/4 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر و 61/76 میکروگرم بر میلی‌لیتر به دست آمد. عدد TEAC عصاره متانولی و آبی در دقیقه 6، 39/9 و 06/9 بوده و میزان EC1 در روش FRAP 36/5 و 01/2 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر برای عصاره‌ها به دست آمد. میزان ترکیبات پلی فنلی عصاره متانولی 77/3 و عصاره آبی 42/17میلی‌گرم معادل اسید تانیک بر گرم عصاره خشک تعیین گردید. نتیجه‌گیری: عصاره متانولی و آبی میوه خرما درای اثرات آنتی اکسیدانی می‌باشند. عصاره آبی در تمام تست‌های بکار رفته دارای اثرات آنت اکسیدانی بهتری بوده که احتمالا می‌تواند به دلیل میزان ترکیبات پلی فنلی بیشتر عصاره آبی باشد. واژگان کلیدی: میوه خرما،Phoenix dactylifera ، FRAP،TEAC ،DPPH. Abstract Background: The Date palm (Phoenix dactylifera L.) is considered an important source of food for both humans and animals in arid and semi-arid regions. The fruits contain a high percentage of carbohydrate, fat, salts and minerals, protein, vitamins and a high percentage of dietary fiber and poly phenol compounds. This study was carried out to evaluate the antioxidant capacity of methanol and aqueous water extracts from date palm fruit cultivar Dayri, cultivated in Iran. Methods: Date fruits (Phoenix dactilyfera var dayri) were collected from Abadan in Khozestan. Methanol and aqueous extracts were prepared from fruits by maceration method. DPPH, TEAC and FRAP method were used to evaluate radical scavenging capacity of extracts. Total phenolic content was determined by the Folin–Ciocalteu method. Result: In DPPH assay IC50 of methanol and aqueous extracts were 4.65 mg/ml and 76.61 µg/ml. TEAC values of methanol and aqueous extracts in 6 min were 9.39 and 9.06. The EC1 of FRAP assay were 5.36 and 2.01 mg/ml. Total phenolic contents of methanol extracts was 3.77 mg of equivalent Tannic acid ⁄g dried extract and 17.42 mg for aqueous extract. Conclusion: Methanol and aqueous extracts of Date palm fruit have Antioxidant activity. In all tests, aqueous extracts extract had higher antioxidant activity. The higher activity of the aqueous fraction may be attributed to the presence of higher phenolic content. Keywords: Phoenix dactylifera, Fruits, FRAP, DPPH, TEAC واژگان کلیدی: میوه خرما،Phoenix dactylifera ، FRAP،TEAC ،DPPH. Keywords: Phoenix dactylifera, Fruits, FRAP, DPPH, TEAC 81 68 http://pejouhesh.sbmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-560&slc_lang=fa&sid=1 Amir Siahpoosh امیر سیاهپوش Amirsiahpoosh@yahoo.com 10031947532846005761 10031947532846005761 Yes Assistant Professor, Department of Pharmacognosy, Research Center of Medicinal Herbs, Faculty of Pharmacology, Jondishapour University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran استادیار گروه فارماکوگنوزی، مرکز تحقیقات گیاهان دارویی و دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز Fereshteh Gol Fakhrabadi فرشته گل فخرآبادی 10031947532846005762 10031947532846005762 No Pharmacist, Research Center of Medicinal Herbs, Jondishapour University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran دکتر داروساز، مرکز تحقیقات گیاهان دارویی، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز Fatemeh Jorkesh فاطمه جورکش 10031947532846005763 10031947532846005763 No MSc Student, Faculty of Nursing and Midwifery, Jondishapour University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز